Accessibility links

сишәмбе, 6 декабрь 2016, Казан вакыты 03:49

Yañadan tormış başlap cibärü ciñelme?


Tatar xalqı elek-elektän tuğan yaqların qaldırıp yaxşı eş, uñay tormış şartları – äytergä mömkin bäxet ezläp dönya gizgän. Xäzerge zamanda bu protsess däwam itsä dä, berniqädär başqa borılış aldı diärgä mömkin. Sovetlar berlege çorında Urta Aziägä, Baltik illäre yağına, şaxtalarğa kitkännär xäzer tuğannarı yäşägän şähärlärgä, yäki tuğan-üskän yaqlarına äylänep qayta başladılar. Ämma, äytergä kiräk, alarğa ğömer kiçergän cirlären qaldırıp, yaña urınğa kilep urnaşu, eş tabu härwaqıt ciñeldän bulmıy.

Küçep kilüçelärneñ kübese kebek, törle awırlıqlarnı Qırğızstannıñ Küqyänğaq şähärennän Omskiğa kilep urnaşqan Mädinä Vahapova da kiçergän. Mädinä xanım uzğan ğasırnıñ 60-nçı yıllarında, äle näni qız çağında äti-änise belän Başqortstannan Urta Aziägä küçep kitkän bulğan. Üzbäkstan belän çiktäş bu şahterlar şähärçegendä Mädinäneñ äti-änise eşkä urnaşqan, fatir alğan, balalar üstergän-ğomümän urta statistik sovet ğailäse bulıp tınıç qına ğömer kiçergän. Mädinä anda mäktäptä belem alğan, texnikum tämamlağan, ğailä qorğan, ullı-qızlı bulğan, beleme buyınça yaxşı ğına eşkä urnaşqan, 3 bülmäle fatirda yäşägän. Ämma 90-nçı yıllardan soñ Qırğızstanda milli kierenkeleklär başlanğaç, ğailäse belän Rusiägä küçep kitärgä mäcbür bulğan. Ber dä telämäsäk tä, tamırlarıbız belän qupqanday annan kitärgä turı kilde, qurqınıç ta buldı qalırğa, üzbäklär belän qırğızlar arasında bäreleşlär bula başladı, şunnan soñ bez dä kitärgä buldıq - dip söyli Mädinä xanım.

Omski şähären Vahapovlar ğailäse anda tuğannarı bulu säbäple saylağannar häm yalğışmağannar diärgä mömkin. “Mäcbüri küçüçelär” bulıp terkälsälär dä, xökümät tarafınnan alarğa yärdäm zur bulmağan, kilep urnaşqannan soñ 5 yıl waqıt ütkäç, fatir alu öçen berniqädär ssuda birgännär. Tuğannarı yärdämendä keçkenä, tözekländerü taläp itkän yort satıp alğannar. Anı torırlıq xälgä kiterep tözekländergännär.

Mädinä xanım süzlärençä, grajdanlıq alu ul waqıtta qatlawlı bulmağan, ber yıl eçendä Rusiä grajdannarı bulıp terkälä alğannar. Ä eşkä urnaşu xäl itelmästäy diärlek problema bulğan. Maxsus urta belemle bu xanım bügenge köngäçä hönäre buyınça eş taba almağan, şunlıqtan xäzer dä zur bulmağan xezmät xaqına törle oçraqlı eşlärdä eşli.

Şulay itep, Vahapovlar, inde äytkänemçä, tuğannarı yärdämendä toraq problemasın xäl itkännär, bötenläy eşsez dä tügellär. Xäzer balalarğa belem birü bezneñ öçen iñ möhim mäs'älä bulıp tora,- di Mädinä xanım. Alarnıñ bıyıl 10 sıynıfta uquçı ulları da, 11 sıynıfnı tämamlawçı qızları da yaxşı bilgelärenä genä uqıylar. Qızıbız mäktäpne kömeş medal'gä tämamlap, yuğarı uqu yortına byudjet nigezendä uqırğa kerä aluına ömet itäbez, ä tüläp uqıtırğa xälebezdän kilmäyäçäk,-dip borçılıp söyli Mädinä xanım.

Törle awırlıqlar bulsa Mädinä Vahapova tormışınıñ yaxşı yaqqa üzgärüenä ömeten cuymıy.

Rozaliä Sayganova, Omski

XS
SM
MD
LG