Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 21:39

BMO: xatın-qız iñ az tülängän eşlärdä eşli


Küplärgä mäğlüm bulğança xatın qızlar dönyada in az tülängän , in imin bulmağan eşlärdä eşli. BMOnıñ yaña xisabı da moñı raslap tora. BMOnıñ Xatın qızlar fondı UNİFEM 31 augustta iğlan itkän yaña xisabında, eşlägän yarlılar arasında häm xatın qız häm ir at bar, ämma sıyfat wä iminlek çılbırınıñ in tübän basqıçlarında kübräk xatın qız kürep bula dip belderä .Xisabta eşlägän xatın qıznıñ tormışın yaxşırtu global yarlılıq-xäyerçelekkä qarşı töp mäsälä bulıp tora dip äytelä

UNİFEM sonğı xisabın BMO summitı aldınnan iğlan itte.Xisab xatın qıznıñ rolenä ayrım alğanda sorı iqtisadta eşlägän yarlı xatın qızğa iqtibarnı yünältä .2000 yılda Dönya citäkçeläreneñ qabul itkän millenium deklaratsiäsendä xäyerçelek belän cineslär tigezsezlege arasındağı bäyleneş tanılğan ide Äyye şul Kampuçiädä xatın qız könenä 18säğät eşläsä dä ul ğailäsen tuydıru öçen citärlek aqça qazana almıy.Hindistanda tämäke qırlarında eşlägän xatın yäş balasın imin bulmağan urında qaldırıp kitä.31 augustta iğlan itelgän häm Dönya Xatın qızınıñ progressı 2005 dip isemländerelgän xisabta tikşerüçelär yuğarıda äytelgän ike misalnı kiterä. Xatın qız ğomumän alğanda ir atqa qarağanda azıraq aqça qazana , anıñ yaxşıraq eşlärgä kerü mömkinlege kimräk alar iminlek yäki başqa fayda- mänfäğätläre bulmağan sorı iqtisadta kübräk eşlärgä tieş bula dip yazılğan xisabta .Xisabnıñ avtorlarınnan berse Martha Chen

Xatın qız eşçelär här waqıt bulmasa da –ğomumän alğanda ir atqa qarağanda küpkä kübräk sorı iqtisatda eşli. Xatın qız sorı iqtisadnıñ häwäfleräk şartlarında eşlätelä.Qayber keşelär räsmi bulmağan räweştä eşkä alınğan bulsa da başqaların eşkä ala häm eş urınnarın şaqtıy uñışlı alıp bara.Bu keşelär başliça ir at.Sorı iqtisadta qayberäwlär subkontrakt belän ber märtäbä tüläw alıp qına eşli, bolarnıñ 80-90%tı xatın qız. Bu in az tülängän häm xezmätneñ in qurqınçlı forması

Legal bulmağan eşlärdä eşläwçelär sanı arta bara mona globalizatsiä säbäp bulıp tora.Bay illärdä andıy eşlär barlıq xezmät urınnarınıñ dürttän ber öleşen täşkil itä. Misal öçen üz eşe, yartı könlek xezmätlär yäki waqıtlı xezmät urınnarın bu törkemgä kertü mömkin.Ämma täräqi itüçe illärdä sorı iqtisadtağı eş urınnarı barlıq xezmät urınnarınıñ yartısın täşkil itä, ägär dä moña awıl xucalığı kertelsä tağı da kübräk bula . BMO xisabında bu eşlärdä eşläwçelär şul qädär az aqçağa eşli ki alar tamaq tuydıru öçen genä dä küpkä ozaqraq eşlärgä tieş bula dip yazılğan. Xisabta 550millionnan artıq keşe könenä ber dolardan artıq aqça qazana almıy dip belderelä. Chen farazlarına qarağanda äytep kitkän sannın 50-60%tı xatın qız alar yışqına sälämät bulmağan imin bulmağan şartlarda eşli. Chen süzlärençä,

Alar sorı iqtisadta eşli ägär dä bez yarlılıqnı kimetergä telibez ikän bu tör eşlärdäge häväflär turında söylärgä tieşbez:Bu töp borçılu. Keşelär eşkä genä moxtac tügel äytep kitkän 550 millionnıñ kübese nindider eştä, ämma bu eşlär alarnıñ yarlılıq ,xäyerçelektän qotılıuına mömkinlek birmi.

Xisabta äytelgännär ällä ni kötelmägän närsälär tügel. Xatın qıznıñ yış qına az tülängän tuqıma fabrikalarında , qırlarda eşläwen yäki çüpleklärdä satarğa yarağan närsälär ezläp yöregäne bilgele.BMOnıñ xisabın äzerläwçelär xatın qıznıñ äytep kitkän qıyınlıqların cämäğätçelek aldına quyıp bu xälne tözätergä teli.Xisab eşlägän yarlılarnıñ xoquqi yaqlawın yaxşırtu mäqsatın quya. färidä xämi
XS
SM
MD
LG