Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 07:41

Tatar möselman mäxälläläre fänni yaqtan öyränelä


Konferensiäne Tarix institutı direktorı urınbasarı Ramil Xäyretdinov häm Tatar kongressı Başqarma komitetı räise urınbasarı Renat Wäliullin açıp cibärdelär. Ramil Xäyretdinov mäxällälärne fänni yaqtan tulısı belän tikşerü häm ğomum ayırım ber proyekt eşläw kiräklege xaqında söyläde. 1990 yılğa qädär mäxällälär tarixı tikşerelmäde. Xäzer ğalimnär bu eşkä inde zur qızıqsınu belän totınğanlığın belderde Ramil Xäyretdinov. İnde fänni xezmätlär basıluın da bilgeläp uzdı. Konferensiä qısalarında tağın ber kitap täqdim itelde - “Qazannıñ tarixi mäçetläre” dip atala.

Şuña da qaramastan äle mäxällälär turında mäğlümat citärlek tügellege assızıqlandı konferensiädä. “Barlıq mäxällälärne barlaw, tikşerü kiläçäktä'lemtälärne torğızuğa yärdäm itäçäk”, - dielde.

Bu xaqta Tarix institutınıñ ğalime İldüs Zahidullin

Älege konferensiä mäçet, awıl tarixların öyränep sistemağa salu häm fänni nigez itep qarawda üz eşen başqarır. Mäxällälär 20 ğasırğa qädär törle qatlam wäkillären üz öçenä alğan qatlam ictimaği-dini oyışma bulğan. Anı öyränergä zarur.

Konferensiädä cäditçelek turında şaqtıy fikerlär äytelde. Säyäsät fännäre doktorı Räfıyk Möxämmätşin cäditçelek ul İslamğa kermi. Ul ictimagıy yunäleş dip bilgeläp uzdı. Häm anı tatar cämäğätçelegen reformalaştıru yunäleşe bularaq qarağa kiräklegen äytte. “Milli ideologiä bularaq cäditçelek qızığraq”, - dide ul.

Tarix fännäre doktorı Aydar Xäbetdinov 1552 yıl yäki Yawız İvan yawına qädärge, häm annan soñ tatarlar tormışına tuqtaldı. Ayırım şähär häm awıl mäxälläläre buyınça qızıqlı fikerlären citkerde. Tatarlar tormışın alğa cibärü öçen şähärdä sänäğätçe Aqçurinnarnıñ fabrika, zavodlar qarşında mäxällälär oyıştıruları turında söyläde. Armiälärdäge mäxällälärne sanap kitte. Häm älege täcribälärne xäzer dä qaytarırğa kiräk digän näticä yasadı.

Bügenge köndä çit illärdäge tatarlarnıñ mäxällä bulıp oyışuları bilgele. Mäsälän Finlyandiädäge 1 meñgä yaqın millättäşebez küplärgä ürnäk bulıp tora. Başqa illärdä dä tatarlar uqmaşa başladı. Bu xaqta “Azatlıq” radiosına Tarix institutınıñ ölkän fänni xezmätkäre Gabdelbär Fäyzraxmanov

Amerikada berniçä şähärdä tatarlarnıñ milli mäxälläläre bar. Törkiädä ike awılda bar. Avstraliädä şulay uq tatar berläşmäsenä başqa millät möselmannarı da quşıla. Din belän berläşmäsälär dä alar dönyawi yaqtan berläşkännär. Berlinda, Pragada dönyawi berläşmälär bulıp oyışqannar.

Konferensiädä şulay uq 18 ğasır urtasında tatar mäxälläläreneñ sanı häm sıyfatı, mäxällä üseşenä möselman burjuaziäse kertkän öleşe, xäyriä, zäkyät mäs’äläläre qaraldı.

Landış Xarrasova

XS
SM
MD
LG