Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 03:12

Munitsipal berämleklär Rusiäne bäxetle itärme?


Tatarstanda moña qädär kürenmägän saylawlarğa sanawlı ğına säğätlär qalıp bara. Eş şunda ki, Tatarstan, Rusiäneñ qayber töbäkläre belän bergä, munitsipal berämleklärgä saylawlar ütkärä. Respublika räsmiläre, monı, cirle xakimiät xalıqqa yaqınayaçaq, alay ğına da tügel, bu çın xalıq xakimiäte bulaçaq dip ışandıra. Rusiä ğasırlar buyına üzenä optimal' xakimiät tözeleşe ezläde. Ul zemstvolar, obşçinalar buldı. Patşa xakimiäte dä optimal' bulıp çıqmadı. Bolşeviklar alarnı bärep töşerep, sovetlarğa xakimiätne qulğa tottırdı. Annan soñ demokratiä kilde, xalıq saylawlarda prezidentlar da , deputatlar saylıy başladı, berniçäse arasınnan küñelenä xuş kilgänen saylap alıp. İnde, ul da optimal' bulıp çıqmadı, prezidentların bilgeli başladılar. Xäzer isä, menä munitsipal' berämleklär uylap çığardılar. Älbättä, sivilizatsiäle illärdä, bu berämleklär bik şäp eşläp kilä dip söylilär anı. Läkin, Rusiäneñ yünsez yulları belän cülärlär idärä itä, şuña şundıy problema bar digän kölkele ğibärä bar bit. Monısı inde, Rusiäneñ sivilizatsiäle bulmağanın kürsätüçe ğibärä. Bu munitsipal' berämlekläre dä, sivilizatsiäle bulıp çığarmı, kiläçäk kürsäter. Här xäldä, Tatarstan ekspriment räweşendä şuşı saylawlarğa yaqınlaştı.

Ul, munitsipal berämleklärgä xakimiätne kübräk birälär ikän. Yäğni, küp närsäne cirle üzidarä aşa xäl itep bulaçaq. Yul yuqmı- üzidarä tözesen. Gaz kermägänme, şulay uq üzidarä eşe bu. Häm başqalar. Läkin, ul yul salırğa da, gaz kertergä xalıq aqçanı üze cıyarğa tieş. Bu idealda. Ä xalıq anıñ qädär bay tügel bit, kolxozları da bit, küp cirdä yılına ike bäyrämgä genä aqça tüli. Ä Tatarstan monı üzençä xäl itä. Respublika däräcäsendä, berniçä fond oyıştırılğan. Ul fondlar, citmägän aqçanı bülep biräçäklär ikän. Şulay itep, kiläse yılğa uq, şuşı fondlar aşa bireläçäk aqça 5 milliardqa yaqın qaralğan. Monnan tış, cirle üzidarälärgä xakimiät funksiälären başqarğan öçen östämä tağın 8 milliard aqça bireläçäk. Şuşı külämdäge yärdäm belän, Respublika cirle problemaların öleşçä bulsa da xäl itärgä cıyına. Şunısı da açıq, munitsipal berämleklärgä küçü ul zaman taläbe. Monısı belgeçlär süze.

Räfis Cämdixan

XS
SM
MD
LG