Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 05:41

AQŞ analiktikları amerikan xärbilären Ğiraqtan çığaru waqıtın bilgeläw taläplären tikşerä


Bu atnada Ğıraqnıñ şiğı, sönni ğäräb häm körd maxalläläre citäkçeläre Qaxirädä oçraşıp (milli) tatulaşu öçen eşlärgä wäğdä birde. Cıyılış axırında iğlan itelgän kommunikede alar prezident G.Bushtan Ğıraqtağı amerikan häm başqa çit il xärbilären çığaru öçen waqıt bilgeläwne sorıy.Ğıraq citäkçeläreneñ şuşı üteneçe AQŞ kongressınıñ qayber äğzaları şunduyuq taläp quyğan waqıtqa turı kilä. Prezident waqıt grafikası bilgeläwne här daim kire qağıp kilä.Radiobız xabärçese Qaxirä konferensiäseneñ näticäläre häm monıñ Washingtondağı debatlarğa täsire turında analitiklar fikeren soraştı

Prezident G.Bush küptännän birle Ğıraqtağı amerikan xärbilären çığarunı kire qağıp kilä, ul başta ğıraqlılar üz armiälären buldırırğa tieş di.Prezident waqıt bilgeläw ğıysyançılarnıñ çığıp kitüdän soñ şunduq Ğıraq köçlärenä höcüm itüenä kiteräçäk digän qaraşta. Ämma noyäberneñ 21dä Qaxirädä cıyılğan Ğıraqnıñ 3 töp maxalläseneñ citäkçeläre Bushnı çit il köçlären çığaru öçen waqıt bilgelärgä çaqırdı.Şulay da Qaxirä kommunikäsendä här törle waqıt grafikası Ğıraqta iminlek köçlären buldıru belän bäylängän dip äytelä. Yäğni sonğı çiktä bu Bushnıñ çığıp kitüdän elek Ğıraq üz xärbi köçlären buldırırğa tieş digän ideasına turı kilä. AQŞta Tışqı Mönäsäbätlär Şurasında Yaqın Könçığış Forumı belän citäklägän Judith Kipper çığıp kitü strategiäsenä Bush administratsiäse häm ğıraqlılar bötenläy başqa noqtalardan qarıy di.AQŞ waqıt grafikasına törle säbäplärdän çığıp qarıy.AQŞ bik küp sandağı xärbilären Ğıraqqa kertü, çığaru yäğni rotatsiä eşen uylarğa tieş.Ä Ğıraqtağı barlıq firqalar nindi genä säyäsi qaraşta bulmasın alar illärendäge çit il xärbiläreneñ çığıp kitüen teli dip söyli Kipper. Ul Qaxirä dokumentı Bushtan taläp itügä qarağanda 3 firqanıñ 15.dikäberdäge saylawlardan elek çiklängän bulsa da konkret uñışın kürsätü yulı dip äytte xosusi tikşerü institutında yaqın könçığış körsese citäkçese Kipper.Qaxirä söyläşüläre Ğäräb Ligası ximäyäsendä häm AQŞnıñ yaqlawı belän ütte. Qaxirä belderüeneñ başqa ber mäqsatı isä, Ğäräb Ligasınıñ, Ğıraq häm kürşelärenä yaqınlaşırğa yardäm itüen kürsätä. Kipper süzlärençä:

Ğıraqlılar öçen bu ğäräblärneñ eçke säyäsäte häm ğäräblär belän ğıraqlılarnıñ tatulaşuğa taba atlağan adım, şulayuq ğıraqlılarnıñ berberse belän söyläşüe , saylawlarnıñ näticäse möhim bulaçaq.

Ğıraq eçkä eşlär ministırı Jabr düşämbedä Ğraqnıñ üz xärbi köçläre 2006.yıl azağında äzer bulaçaq dip äytkän ide . Yaqın könçığışta zur täcribä tuplağan AQŞ däwlät häm saqlanu departamentlarında elek küzläw analitiğı bulıp eşlägän Anthony Cordesman Jabr süzläre belän bik kileşep citmi , xärbi häm säyäsi säbäplärdän çığıp ,Bushnıñ çığıp kitü turında söyläwe öçen waqıt irtä di. Ul ayruça Qaxirä belderüe açıq anıq tügel, ämma Ğıraqtağı här 3 firqağa da kileşle dip äytä. Waqıt grafikasınıñ açıq bulmawı Cordesman qaraşınça başlıça sönni ğäräblärgä kileşä. Alarnıñ kübese ğıynuar saylawlarına boykot iğlan itkän häm Ğıraqnıñ säyäsi protsesına qatnaşu öçen ozın yul ütä.Ämma Cordesman in möhime Qaxirä cıyınıñıñ ütüe ide dip äytep iqtibar cälep itkän mäsäläne bolay añlattı:

Ğäräb illäreneñ bergä cıyılıuı häm Ğäräb Ligasın yaqlawları bik möhim. Konferensiä Mısır kebek möhim ildä ütte.Suğut Ğäräbstäne etärgeç buldı häm berençe märtäbä zur yardäm täqdim itte. Böten bu adımnar bik uñay dip säyläde Anthony Cordesman.

Qaxirä cıyınına qatnaşqan citäkçelär fevral bälkim dä mart ayında Bagdadta ütkäreler dip ömed itelgän tatulaşu konferensiäse öçen 6 maddädän torğan program östendä eşlärgä kileşte. färidä xämit
XS
SM
MD
LG