Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 14:46

24 dekabrdä Rusiäneñ yaña saylanğan däwlät duması berençe utırışın ütkärde. Tantanalı öleştän soñ, deputatlar dumanıñ räisen, anıñ urınbasarların häm eş tärtiben rasladı. Küpçelegen Berdäm Rusiä wäkilläre alıp torğan duma, bu mäsälälärne mäşäqätsez xäl itte.


Dumanıñ berençe utırışın, ğädättägeçä, iñ ölkän yäştäge deputat açıp cibärde. Bu yulı ul kommunistlar firqäse wäkile, Nobel büläge iäse Jores Alferov bulıp çıqtı.

Fizika ğalime bulğan Jores Alferov ildäge yarlılıqnı beterüne dumanıñ töp burıçı dip atadı. Baylar belän yarlılar arasındağı ayırmanı yaxşıraq sürätläw öçen ul qulına şampan çoqırı aldı. Çoqırnıñ şäräb sala torğan öske öleşe 10% baylar bulsa, alarnı kütärep torğan ayağı – 10% yarlılar, dide ul.

Utırış Rusiä gimnı belän başlandı
Baylar belän yarlılar arasındağı çağıştırma sovet çorında 4:1 bulsa, xäzerge Rusiädä 30:1 ikän. Aldınğı illärdä ul 8:1 çaması. Rusiäneñ tulayım citeştürü küläme dä aldınğı illärnekennän 5-7 tapqır azraq, dide ğalim. Qulındağı şampan çoqırın bärep watıp, Alferov baylar belän yarlılar arasındağı ayırmanı kimetergä çaqqırdı.

Berençe utırışqa prezident Vladimir Putin kiler dip kötelsä dä, ul kilmäde. Anıñ urınına xökümät başlığı Viktor Zubkov kilep, deputatlarnı xökümät belän kileşep eşlärgä çaqırğan çığış yasadı.

Asılda, mondıy öndäwlärneñ kiräge dä yuqtır. Dumadağı 450 urınnıñ zur küpçelegen – 315 urınnı - prezident Putinnı xuplağan Berdäm Rusiä firqäse wäkilläre alıp tora. Kommunistlarnıñ 57, LDPR firqäseneñ 40, Ğädel Rusiäneñ – 38 urını bar.

Utırışnıñ ikençe öleşendä dumadağı känäfilärneñ xucaları xäl itelde. Duma räise itep, aldan kötelgänçä, qabat Berdäm Rusiä citäkçese Boris Grızlov saylandı. Anıñ berençe urınbasarı, şulay uq aldan kötelgänçä, çığışı belän Tatarstannan Oleg Morozov buldı.

Qalğan 9 urınbasarnıñ 6-sı Berdäm Rusiädän, 3-se - dumadağı 3 partiädän. Dumadağı 32 komitetnıñ 26-sın Berädäm Rusiä wäkilläre citäkliäçäk. Qalğan 3 partiägä 2-şär komitet birelde.

Berdäm Rusiäneñ Tatarstan isemlegennän saylanğan Alinä Kabaeva belän Svetlana Xorkina utırışlar zalında
Deputatlarnıñ berse – Stanuislav Govoruxin – mädäniät komitetı citäkçese itep cırçı İosif Kobzon urınına başqa keşe täqdim itelügä qarşılıq belderep qaradı. Şuşı "qıtırşılıqnı" iskä almağanda barlıq oyıştıru mäsäläläre, aldan kileşengänçä, şoma ğına, ber mäşäqätsez xäl itelde, diärgä bula.

Duma alğa taba da şuşı räweştä eşläwen däwam iter dip farazlarğa bula. Oppozitsiä häm xalqara küzätüçelär 2 dekabr saylawları Berdäm Rusiä faydasına xärämläşülär belän ütte digän däğwa belderä. Düşämbedä oppozitsiädäge Başqa Rusiä xäräkäte wäkilläre duma utırışına qarşılıq belderep piket ütkärde.

Yewropa illäre häm Quşma Ştatlar da Rusiäne duma saylawlarında tärtip bozu däğwaların tikşerergä çaqırdı.

Rusiä prezidentı Vladimir Putin bu saylawlarnı "ildäge säyäsi totrıqlılıqnıñ yaxşı ürnäge" dip atadı. Ul şulay uq, Berdäm Rusiäneñ ciñüe aña prezidentlıqtan kitkäç tä Rusiäneñ säyäsi säxnäsendä qalırğa mömkinlek birä digän ide. Soñraq Putin, berençe vitse premier Dmitriy Medvedev 2 martta prezident bulıp saylansa, üze premier-ministr bulıp qalırğa teläk belderde.

Yaña dumanıñ kiläse utırışı ğinwar ayında ütäçäk.
XS
SM
MD
LG