Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 22:27

Törkiädä yäşäwçe Änwär Yıldırımnıñ Seber yağında yäşäwçe millättäşläreneñ dinne häm dini yolalarnı citärlek däräcädä belmäwlären kürep, xalıqqa din däresläre birü teläge tua.

Uzğan ğasır başında Omski ölkäsennän ber törkem tatarlarlarnıñ Törkiägä küçep kitep, Böğrüdelik awılına barıp urnaşuları häm şunda yäşäp qaluları turında “Azatlıq” tıñlawçıları inde xäbärdarlär. “Azatlıq” radíosında uzğan cäydä bu waqıyğanıñ 100 yıllığı zurlap bilgelänüe xaqında da xäbär buldı

Böğrüdelik awılı
Äytergä kiräk, ğasırdan artıq waqıt ütep kitsä dä, ike ildä yäşäwçe tatarlar arasında elemtälär özelmäde, 1990 yıllarda xätta yaña üseş tä aldı. Omski ölkäsennän küçep kitkän tatarlarnıñ bügenge buınnarı da tarixi watannarı belän elemtälären yuğaltmıylar, yış qına ber ildän ikençe ilgä barıp, tuğannarı belän oçraşıp, aralaşıp toralar. Aralarında Seber yaqlarına qaytıp, ğailä qoruçılar, xätta bu yaqlarda yäşäp qaluçılar da bar. Şundıylarnıñ berse – Böğrüdeliktä tuıp üskän, yazmış borılışları arqasında ölkän yäşendä yalğız qalğan Änwär abıy Yıldırım.

Änwär abıy Rusiägä berençe märtäbä monnan öç yıl elek kilä. Şul kilüendä añarda, Seber yağında yäşäwçe millättäşläreneñ dinne häm dini yolalarnı citärlek däräcädä belmäwlären kürep, xalıqqa din däresläre birü teläge tua. Anıñ bu teläge inde tormışqa da aşa başladı.

Omskidä ber mäçet
Ağımdağı yılnıñ yazında Änwär abıy qabat Omskiğä kilä häm çığışı belän äbi-babalarınıñ tuğan awılı Yalanküldän bulğan Nurlıxäyät xanım belän ğailä qorıp cibärä. Bu yaña ğailä xäzergä Omskida yäşäp qala.

Din ähele bularaq Änwär abıyğa yış qına tatar awıllarında bulırğa turı kilä. Şulay, Yalankülgä ber baruında ul, balalarnıñ cäyge yalda buluları xaqında işetä häm forsattan faydalanıp, däresläre birä başlarğa niät qıla. Ul awıl uqıtuçıları belän dä kiñäşläşä häm alar yağınnan da xuplaw taba. Uqıtuçılar aña aqbur, yazu taqtası, däftär kebek kiräkle äsbaplär birälär, ä awıl mullası däreslärne awılnıñ ğıybät yortında alıp barırğa röxsät itä.

Şulay itep, Änwär abıy balalarğa din sabaqları birä başlıy. Din däreslärenä, çaqırılğan bulsalar da, ölkän yäştägelär kilmi. “Balalar belän eşli başladım, mäktäp yäşendäge 50-läp balanıñ 12-se bik teläp yörde. Aralarında mäktäp yäşendägeçä ike bala da buldı. Ämma min alarğa ölkänräklärgä qomaçawlamasınnar öçen, irekle yörü mömkinlege tudırdım. Şulay bulsa bu nänilär dä berniçä doğa öyrändelär”, di Änwär abıy

Däreslär ike ay buyına bara. Bu waqıt eçendä balalar íslam dineneñ töp qanunnarın häm qayber doğalar öyränälär. Märxümnärne yuıp, käfenläp, cinaza uqıp, cirlärgä dä öyrätä alarnı Änwär abıy.

Omski mäçetendä Qorban bayram
Mäktäplärdä dönyawi uqular başlanır waqıt citkäç, din däresläre tuqtatıla. Balalar äti-äniläre häm awıl xalqı aldında 2 ay eçendä alğan dini belemnären kürsätep, imtixan totalar. Bu eştän rät çıqmas dip uylağan ölkännär, balalarnıñ yaxşı ğına doğalar, dini yolalarnı belgännären kürep, şaqqatalar. “Däreslärgä nik bez dä yörmädek ikän, bez dä öyrängän bulır idek. Tağın da kilsägez, yörer idek, diüçelär küp buldı”, di Änwär abıy. Mömkinlek buluğa, ul Yalanküldä däreslärne däwam itärgä uylıy. “Ğömümän, qaysı awılğa çaqırsalar da, min barırğa riza, din däresläre başlarğa äzer. Däreslärgä yörgän ber genä keşe bulsa da din yulına basa ikän, bu minem öçen söyeneç”, di Änwär abıy.


Törkiädä tuıp-üskän Änwär abıyğa, älbättä ilennän çittä yäşäw ciñel tügel. Ul tuğan ilen sağına. Ämma ul, möselman bularaq, Íslam dinenä häm xalqına xezmät itüne, zarurraq kürä. “Dingä xezmät itü – minem burıçım”, di.

Äñgämä Ramazan ayında baru forsatınnan faydalınıp, Änwär abıy “Azatlıq tıñlawçılarına” da üzeneñ teläklären häm üget-näsixätlären citkerüebezne soradı. “Bu ay möselmannarğa Allahnıñ iñ zur bülägeder. Bu ayda bik küp doğa qılığız. Böten keşelär öçen doğa qılayıq, gönahlarıbızdan täwbä qılıyq, mömkin qädär yärdämle bulırğa tırışırğa kiräk”, dide Törkiä qunağı.

XS
SM
MD
LG