Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 05:39

PKK suğışçıları mäsäläsenä bäyle kierenkelek Törkiäne totrıqsızlandırırğa mömkin


Törkiä belän Ğiraq arasında PKK körd suğışçıları mäsäläsenä bäyle kierenkelek kiñräk taralıp Törkiäneñ Körd töbäklären dä totqıqsızlandırırğa mömkin. Qayber küzätüçelär şulay dip kisätä.

Törkiä belän Ğiraq wäkilläre arasında bulğan berniçä oçraşuğa qaramastan Ankara belän Bağdad arasında Ğiraqtağı körd suğışçılarına bäyle kierenkelek kimemäde.

Taraflar Ğiraqtan Törkiägä kerep höcümnär oyıştıruçı PKK suğışçılarına qarata nindi çaralar kürü turında urtaq fikergä kilä almıy.

21 Üktäberdä 12 törek xärbien ütergän PKK höcümennän soñ Törkiäneñ törle urınnarında distälärçä meñ keşe Törkiä älämnären kütärep uramnarğa çıqtı häm Ankranıñ qatı çaralar kürüen taläp itte.

Qayber şähärlärdä küptän tügel parlamentta urınnar alğan Kördlär yaqlı Demokratik Cämğiät Partiäse urnaşqan binalarğa bärep kerülär, talaw-yandırular buldı.

Küp kenä küzätüçelär, Törkiädägeläre dä, çittägeläre dä xäzer wäzğiät quldan ıçqınırğa mömkin dip kisätä.

Alar Törkiädä quzğaluçı yaña millätçelek dulqını körd azçılığınıñ soñğı yıllarda säyäsi, mädäni häm tel yünäleşendä ireşkän qazanışların da yuq itärgä mömkin di.

Kördlär Törkiädä iñ zur milli azçılıq. Tögäl statistik mäğlümätlär bulmasa da, alarnıñ sanı berniçä million belän isäplänä häm alarnıñ küpçelege ilneñ könyaq-könçığışında Iran, Ğiraq häm Süriägä çiktäş töbäktä häm Törkiäneñ qayber zur şähärlärdä tuplanıp yäşi.

Äle genä Törkiädän qaytqan American Enterprise Institutenıñ bu töbäkne öyränüçe belgeçe Michael Rubin Törkiädä millätçel xislär bik nıq köçäyep kitte di.

"Istabuldağı käyeflär miña 11 sintäber xällärennän soñ Waşington belän New Yorkta bulğan käyeflärne xäterlätte. Anda bit PKKnıñ ber höcüme genä bulmadı. Bu här atna yäki här 2 atna sayın diärlek bulğalap toruçı höcümnärneñ öçençese buldı. Şuña kürä bu iñ yuğarı noqtası buldı häm xalıqnıñ açuı taşıp çıqtı" di Rubin.

Turkish Daily News gazetı möxärrire Mustafa Akyol da küp kenä töreklär bik açulı, bu Törkiädäge ğadi körlärgä qarşı höcümnärgä kiterergä häm ul qayber körlärne PKK yağına etärergä mömkin di.

"Ul yünäleştä bik tä borçulı üzgäreşlär bar. Häm bu näq PKK telägän xällär. Çönki PKK Törkiä Kördlärendä kiñ yaqlaw taba almıy. Cämäğätçelektä berqädär yaqlaw bar, ämma Törkiädäge Kördlärneñ küpçelege Törkiä xakimiäte astında, tınıç häm telägänçä yäşärgä teli. Küptän tügel, bu yılnıñ yül ayında ütkän saylawlarda xakimiättäge konservativ häm islamçı sanalğan AK Partiäne Körd saylawçılarınıñ 55 protsentı yaqladı. Çitlätep kenä PKKdan yaqlaw aluçı bäysezlärne isä barı 24 protsentı ğına yaqladı. Bu PKKnıñ Törkiädäge Kördlär arasında yaqlawnı yuğaltuların añlata" di Akyol.

Xäzerge qurqınıç wäzğiättän çığu öçen Törkiä bik nıq ülçängän adımnar yasarğa tieş di Akyol

"Törkiä PKKğa häm barı tik PKKğa qarşı ğına çaralar kürergä tieş. Ğiraq xakimiätläre, Ğiraqnıñ tönyağındağı Körd xakimiätlär belän yaxşıraq mönäsäbättä bulırğa tırışırğa kiräk. Şulay uq cämğiättä millätara kierenkelektän qotılu öçen bik saq eş itärgä kiräk" di ul.

American Enterprise Institute belgeçe Rubin Törkiä kördlären qısrıqlap PKK törkemenä kertügä yul quyarğa yaramıy. Ägär şundıy xäl bulsa xakimiätlär Törkiäneñ könçığışında ğına tügel, Könbatışında da bik zur problemağa yulığaçaq di. Anıñ äytüençä, ildäge kiñküläm mäğlümät çaraları, şulay uq xärbilär soñğı könnärdä millätçel xislärneñ artıq qızıp kitüenä qarşı çaralar kürä başlağan.
XS
SM
MD
LG