Accessibility links

якшәмбе, 4 декабрь 2016, Казан вакыты 09:08

Eksildäge Ğıraq opozitsiä törkemnäre xakimiättä pay taläp itä.


Ğıraq opozitsiä törkemnäre suğıştan sonğı Ğıraqta üzlärenä zurıraq rol ezli.

Ğıraqta koalitsiä köçläre Bagdat , Basra kebek möhim şähärlär tiräsendäge qırşaunı qısa barğanda , illärendäge suğışnı çittän qarap baruçı eksildäge opozitsiä törkemnäre Waşingtonğa basımnı arttırıp, inde AQŞ kontrolenä ütkän urınnarnı idarä itüdä üzlärenä rol birelüen taläp itä başladı. Eksildäge Ğıraq törkemnäre üz aralarında nıq bülgälängän.Alar AQŞnıñ xärbi gubernator häm sivil administratsiä urnaştıru plannarı ,üzlären xakimiättän çittä qaldıraçaq dip borçıla. Prezident Saddamnı bärep töşerü alarnı şatlandırsa da , AQŞnıñ niätlärenä şiklänep qarıy, qayberläre çit il okupatsiäsenä qarşılıq kürsätäçägen belderä başladı inde. Waşington Ğıraqnı yañadan tözekländerü , humanitar yardäm häm ğıraqlılar öçen sonğı çiktä waqıtlı xökümät oyıştıru eşlärenä äzerlek alıp baraçaq sivil administratsiä oyıştıru missiäsen pensiädäge general Jay Garnergä yökläde. Bu xabärgä qarata opozitsiä törkemnäreneñ reaksiäse , üz aralarındağı fiker ayırmalıqların çağıldıra. Alarnıñ qayberläre AQŞqa qarşılıq kürsätkän kündermälär cibärde, misal öçen Kördistan patriotik Berlege ber diktatornı ikençese (yäğni Garner) belän alıştırunı kire qağabız.Bez ğıraqlıılar ğına utırğan xökümät telibez dip beldergändä ikençeläre AQŞ citäkçelegendäge xärbilär belän ğıraqlılar arasındağı upqınnı taraytuda yardäm itä alaçaqlar digän täğdimnär yasadı. Sekular al Wifaq al Watan al- İraqı( Ğıraq milli kileşüe) isemle firqanıñ poliburo äğzası Salah Şayxali, AQŞnıñ mäxsus wäkile Zalmai Xalilzadqa mondıy täqdim yasağan:irekländerelgän urınnarda bik tizlektä AQŞ yaqlauında waqıtlı xakimiät urnaştıru . Ul üze AQŞ xärbiläre belän Ğıraq xalqı arasında -elemtä urnaştıruçı bulaçaq Şayxali süzlärençä, töp ğıraq opozitsiä törkemnäreneñ tanılğan şäxesläre citäklägän idarä soñraq waqıtlı Ğıraq xökümäteneñ oyışuına yul açaçaq. Ul şulayuq waqıtlı Ğıraq xökümäteneñ oyışuı belän näticälänäçäk BMO ximäyäsendä barlıq ğıraqlılar qatnaşqan konferensiä oyıştırunı da täqdim itä. Şayxali Londonda Reutersqa legitimlıq mäsäläse bik möhim , bez konferensiäne BMOsı qarap barırğa tieşbez dip uylıybız digän. Ul bu ideanı ilçe Xalilzadqa da beldergän. Ämma BMOsı Suğıştan sonğı Ğıraqta Dönya Oyışmasınıñ role turında söyläü öçen waqıt irtä , suğışnıñ qayçan, niçek betäçäge bilgele tügel dip äytkän. BMOsı süzçese Najib Friji belderüençä okupatsion köçlärneñ ildä urnaştıraçaq här törle xärbi, administrativ xakimiätneñ Ğıraqta suveren xoquqı yuq. Anıñ Ğıraqnı xalıqara arenada wäkillek itü xoquqı yuq. Ğıraqta waqıtlı xökümät törle mömkinçeleklärneñ berse genä,Waşington opozitsiägä rol biräçäk, ämma nindi rol, qayçan bu turıda fiker ayırmalıqları bar. Ğıraq milli kongressına urın bireläçägenä şik yuq! Bu oyışma törle Ğıraq törkemnären eçenä alsa da, alar üzaralarında bäxäsläşep tora. Kongress belän şığıy eşmäqär Axmäd Çalabi citäkli .Anıñ Waşington belän nıq elemtäläre bar. BugenSenatnıñ tışqı mönäsäbätlär komitetı citäkçeseneñ uırnabasarı Senator Joseph Biden ABC televidiniäsenä birgän ängämädä, Bushnıñ töp yardämçeläre Axmäd Çalabi citäklägän Ğıraq opozitsiä törkeme öçen möhim rol taläp itälär digän .Biden süzlärençä(audio) Döresme yuqmı Çalabi häm Milli kongressqa 60% ä qalğannarına 40%, ägär dä bu şulay bulsa , häläkät öçen resept bulıp tora Bu plannı tänqitläüçelär ,waqıtlı xökümättä 1991nçe yılğı Farsı Qultığı suğışınnan soñ Ğıraqta qalğan opozitsiä citäkçelärenä urın birü bik möhim dip äytä.

Färidä Xämit,Praga
XS
SM
MD
LG