Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 18:46

Salix Säydäşevnıñ wafatına 50 yıl buldı


50 yıl elek, 1954 yılnıñ 16 dekaberendä tatar xalqınıñ tanılğan kompozitorı, dirijer Salix Säydäşev wafat bula. 19 dekaberdä Qazan xalqı Säydäşevnı soñğı yulğa ozata. Şähär uramnarın tutırıp barğan xalıq arasında xäzer bilgele muzıka belgeçe, professor Mäxmüt Niğmätcanov ta bula. Bügen ul şuşı kön turında üzeneñ istälekläre belän urtaqlaşa.

Min ul waqıtta aspiranturada uqıy idem. Säydäşev belän xuşlaşırğa xalıq bik küp kilgän ide, uramnı tutırıp bardılar. Keşelär fikerençä, bolay Ğabdulla Tuqaynı ğına ozatqan bulğannar. Läkin, qızğanıçqa qarşı, kompozitor belän xuşlaşunı tarix öçen kinoxronikağa da töşerep qaldırmadılar. Kemder, Salix Säydäşev andıy däräcädäge keşe tügel, dip xäl itkän

Kompozitornıñ icatın nıqlap öyränüçe bularaq, professor Mäxmüt Niğmätcanov, Salix Säydäşevnı 20 ğasır başlarında ğına tua başlağan tatar professional’ muzıkasınà nigez saluçılarnıñ berse, dip sanıy. Tatar teatrı üseşendä dä Säydäşevnıñ role bik zur bula. Ul 60tan artıq spektakl’lärgä muzıka yaza. Anıñ Zäñgär şäl, Ğaliäbanu, Tahir häm Zöhrä – bu spektakl’lärne qaysı ğına tatar belmi dä, kem genä andağı muzıkağa tañ qalmıy ikän? Şulay uq Salix Säydäşev sälätle dirijer bularaq ta bilgele. Anıñ icatı häm tormış yulı turında soñğı waqıtta küp yazsalar da, Mäxmüt Niğmätcanov fikerençä, Salix Säydäşevnıñ mirası äle bik centekläp öyränergä kiräk.

Bezgä äle Salix Säydäşevnıñ icatın bik äybätläp öyränergä kiräk. Läkin anıñ arxivı, xätta anıñ qayber äsärläre dä xäzerge köndä yuğalğan. Minemçä, aña qağılışlı bar dokumentlarnı da bergä tuplap, tatar muzıkası muzeyı açırğa kiräk

16 dekaber könne Qazanda Salix Säydäşevnı iskä alu çaraları bulmadı. Barı tik anıñ muzeyı xezmätkärläre genä yaqınnarı, tuğannarı belän bergä anıñ qäbere yanına barıp, doğa qıldılar, muzeyda çäy östäle artında tanılğan kompozitornı iskä aldılar. 22 dekaber könne muzeynıñ muzıkal’ salonında Säydäşev isemendäge bäygedä qatnaşuçılar konsertı uzaçaq, dip xäbär itte bezgä muzeynıñ fänni xezmätkäre Nuriä Buzueva. Ä menä tatar xalqınıñ böyek ulına häykäl quyu älegä qädär xäl itelmäslek mäs’älä bulıp qala birä.

Gölnaz İlgizär

XS
SM
MD
LG