Accessibility links

Кайнар хәбәр

"Бездəн яшерен зəңгəр дөнья" (Тайный голубой мир) — Миргазыян Юныс

Сегодняшний текст – это не просто рассказ, а тихое погружение в чарующий подводный мир. Вместе с Миргазияном Юнусом читатель оказывается в "голубой глубине", где каждая деталь дышит жизнью. Язык автора раскрывает перед читателем всю многогранность и красоту татарской речи.

В "Бездән яшерен зәңгәр дөнья" автор удивительно точно и образно, на родном татарском языке, описывает подводный мир – так, что его будто видишь и чувствуешь кожей.

Это не только история о морских глубинах, но и размышление о человеке: о жадности и восхищении, страхе и ответственности перед природой.

Миргазиян Юнус – татарский писатель, моряк и путешественник, чья жизнь тесно связана с морем. Он прошёл путь от сельского подростка и военного лётчика до помощника капитана дальнего плавания, а затем стал профессиональным писателем. Его проза выросла из личного опыта странствий и наблюдений, поэтому в его текстах так много живого дыхания моря и подлинных впечатлений.

Писатель родился 25 мая 1927 года в деревне Исергапово Бавлинского района Татарстана. Последние годы жил в Москве. Миргазиян Юнус скончался 24 июня 2014 года.

***

Бездəн яшерен зəңгəр дөнья (Миргазыян Юныс)
please wait

No media source currently available

0:00 0:27:58 0:00

Соңгы тысячелетие эчендә ау дүрт йөз төрле живые существа токымын кырган. Адəм баласы эшлəгəн бу преступление. Үзен акыл иясе – homo sapiens – дип атап йөрүче ике аяклы зат. Əле күптəн түгел бер газетада кызыклы хəбəр күзгə чалынып үтте: ана бүре, башка тәкать – терпение, выносливость калмагач, охотники качып, балалары белəн башкала эчендəге паркка кереп оялаган.

Җир йөзендə ауларлык существо, живность калмагач, кешелəр, су астына төшеп, балык аулау белəн начали увлекаться. Монда да, җир өстендәгечə, həp очраган җəнлекне началось сплошное истребление. Инде Европа ярлары буенда ауларлык балык та бетеп бара. Средиземное море су асты авы тыелган. Аучылар хəзер Красное море, Индийский океан һəм Көньяк ярымшарның коралловые атоллы балыкларны кырырга керештелəр. Адəм баласы үтерү эшенə бер тотынса, туктый алмый. Русия башлап җибəргəн сугышларга гына күз салып алыгыз. Бу илнең история написана кровью. Озакламый су асты дөньясын да җан иялəреннəн очистят, избавят кебек. Су асты əлегә бай. Андагы тереклек иялəре санап бетергесез.

***
Беренче мəртəбə мин су астына Кызыл дингезнең северо-запад ярындагы Кусəер портында торганда төштем. Кайчандыр бу шəһəр аша хаҗ кылырга баручылар узып йөргəннəр. Давылга каршы торырлык зур кораблар булмаган ул чорда. Күпме кораб суга баткан, күпме мөселман өммəте изге юлда умерли мучениками. Мəгълүмат бу турыда тупланмаган. Тимер юл һəм һава транспорты даими эшли башлагач, Кусəер, элекке значимость югалтып, кечкенə генə бep калага əйлəнеп калган. Яр буендагы ташландык место отдыха и ночлега для путешественников и торговых караванов, җимерек крепость байлык белəн данның вакытлы куаныч икəнлеген исбатлап моңаеп утыралар. Тарих, гомумəн, печальная наука. Тарихка керə алган шəхеслəрнең барысы да в могиле… Ə тарих исəн, яши.

Марсель портында булган чакта мин су астында ата торган пневматик ружье сатып алган идем. Бала-чага шикелле жестокий матурлыкка кызыгып. Шуны сынап карар өчен Кусəер шəһəреннəн берничə километр көньяккарак китеп, диңгезгə нырнул. Акваланг не мешает плавать. Сулыш алуы водолаз киеме белəн чумгандагы кебек авыр түгел. Су астында йөзеп йөрү шундый рəхəт. ласты кигəн аякларны хəрəкəткə китергəндə если не устанут ноги, җиргə чыкмыйча гел шушы тылсым дөньясында пока не позовет смерть рəхəтлектə яшəр идең.

Яр буендагы сай җирлəрдə бесконечные расщелиныбарлыкка килгəн. Ярдан талпынып китү белəн мин морской петух күреп алдым. Бу балыкның кызыллы-зəңгəрле озын койрыгы, пестрые, разноцветные плавники һəм больший гребешок аны нəкъ əтəчкə охшата. Адəм баласы диңгезне җирдə яшəп опыт туплагач кына осваивать башлаган. Шунлыктан балыкларга коры җирдə яши торган җəнлеклəр исеме биргəннəр. Балыклар арасында морской пес, это разговорное название нескольких видов рыб, чаще всего из семейства катрановых и других мелких акул, морской конек, морской еж, морская индейка, это рыба с пёстрой окраской и веерообразными плавниками, чаще всего из группы крылаток, или близких декоративных рифовых рыб хəтта морской дьявол, это крупный скат с "крыльями" кадəр бар. Əле тагын морская корова, это народное название реально существующего морского млекопитающего – дюгонь да булган. Хəзер андый җəнлекне средневековье калган литографиялəрдə генə күрергə була. Аучылар аның истребили весь род. Бер заман акылга килеп, җəнлеклəр кешелəрдəн не начнут ли мстить?

берег ераклашкан саен диңгездə тереклек күбəя бара. Диңгез керпелəре, энə шикелле очлы иглы, колючки тырпайтып, коралловые глыбы, заросли ябышып яталар. если дотронешься, керпенең ядовитая жало тəнеңə впивается и ломается. Ул җир бик каты сильно болит и затем опухает. Бик дөрес бу. не прикасайся җан иясенə! Тимə!

Əнə, пошевеливая кончиками плавников, морская звезда йөзеп бара. Бер ярыктан кызгылт сары карандашка охшашлы тере таяклар тырпаеп чыккан. Җан иялəренең күбесе миңа таныш түгел. Мин аларның гадəтлəрен дə, кешегə дусмы-дошманмы икəнлеклəрен дə белмим. Шуңа күрə аларны ерактанрак урап үтəргə тырышам.

Тирəнлек дүрт-биш метрга җиткəч, су астында тоташ коралловый лес башланды. Шундый матур, шундый сəер күренеш! Ни гаҗəп, урман с размером пшеной крупы урман полибыннан барлыкка килгəн. Аларның кəбестə шикелле йомарланып торганнары, тəлинкəгə охшап үскəннəре, хəтта люстра кебек свисая, развлетленная торганнары да бар. Мəрҗəннең күбесе урман папоротник рəвешендə үсə. Кайберлəре кышкы салкыннарда тəрəзəгə ясалган бизəклəрне хəтерлəтə. Бер мəрҗəннең ботагын сындырып алыйм дип иелгəн идем, диңгез төбендəге ярыктан как торчат два длинных белых усика күреп алдым. Бу — лангуст, диңгез рак. Аның икенче бер төрен русча омар дип йөртəлəр. Италиядə ул "аррогоста", инглизлəрдə "лобстер" дип атала. Кыйммəтле рестораннарда аны серебро тəлинкəлəргə салып кына китерəлəр. Лангустның ите омарныкыннан катырак. Шулай да гаҗəп тəмле. Охот диңгезендə яши торган краб итен хəтерлəтə. очень вкусно, невозможно остановиться, пока не наешься. Бигрəк тə ашаганда тамагыңны җиңелчə, түбəн градуслы ак шəраб белəн чылатып торганда.

Лангустның ике мыегын бергə учлап тоттым да начал тащить из его норы. Чыгарга телəми, шайтан. сопротивляется изо всех сил. Дөресен əйткəндə, насиловать, заставлять, минем үземнең дə җылы өемнəн чыгасым килмəс иде. Бигрəк тə сөйрəп чыгара башласалар. Башка способ белмəгəч, көчлəп сөйрəдем инде мин мескен лангустны. Тарта торгач, ус оторвался, ə мыек хуҗасы оясында утырып калды. Лангуст ите искиткеч тəмле. "Тəмле" сүзе, белəсез, жадность уята. Мылтыгымның гарпуны белəн чокып алган булсам, досыта ашарлык деликатес була иде. Лəкин, ни хикмəт, йөрəктə чуство человечностиуянды. Минем лангустым, мыексызлыгыннан оялып, оясында ач утырса, грех миңа булыр дип курыктым. Шул лангуст исемə төшкəндə, мескенгə хəзер мыек үскəндер инде, дип утешать тырышам. Гөнаһыңны тою бит ул соңарып уяна…

Яр буеннан йөз илле метр чамасы эчкəрəк кергəч, мəрҗəн массивы,крутой обрывəйлəнеп, кинəт су астына төшеп китə. Мондагы матурлыкка сокланып туя алмыйм. Чын-чыннан əкият дөньясы. Əллə төшемдə күрəмме икəн, дип сомневаешься. Мəрҗəннəрнең кайберлəре серовато-коричневый, шəмəхə, зəңгəрсу. Тирəнрəк җирдə кызыллары да күренə. Менə шушы мəрҗəннəрдəн инде муенга тага торган бусы ясыйлар. Хəер, хəзер сөйгəн кызыңа бүлəк итəр өчен монда килеп, мучаться, обнищать, диңгез төбеннəн мəрҗəн җыеп йөрисе юк. Мəсьəлə җиңелəйде. Пластмассадан телəсə нинди драгоценный камень охшатып төймə коеп куялар хəзер. Шулай да, кыз кеше булсам, мин пластмассадан ясаган төймə такмас идем. искусственный нəрсə бит. показуха сəнəгать өлкəсендə эшкə ашуы. Мəрҗəн төймəгə, матурлыктан тыш, аны су астыннан алып чыккан егетнең батырлыгы, решительность впитывается, передается Шуның өчен генə дə мəрҗəнне горурлык белəн тагып йөрергə була. Кызлар шуны аңлыйлармы икəн?

***

Кыя ярыгында нəрсəдер пошевилился. Ярыкка якынрак килеп саклап тора башладым. Менə кыя чатнаган җирдəн длинноносый саргылт бер елан башы пəйда булды. колени вдруг стали ватными. Кечкенə генə яшел күзлəрендə комсызлык һəм искры злобной ненависти яна. Авызы тулы үткен теш. Бераз миннəн опасаясь, сагаеп торганнан соң, су еланы боргаланып оясыннан чыга башлады. Хəзер атарга кирəк. Мылтыкны төзəү белəн опасаюсь, что змея на меня нападёт. Безнең аучылыгыбыз куян атарга гына җитə бит. хищник каршында без үзебез куянга əйлəнəбез. Ярый, яшə инде, "проклятый", поганый! Мин бит авыл табигате тəрбиясен алган егет. Аннан соң, мин – мөселман кешесе. Җан алырга адəм баласына хокук бирелмəгəнне аңлыйм. Əйдə яшə. Кисəтеп куям: ике аяклылар шикелле не веди себя как зверь!

Оясыннан чыккач, Аллага шөкер, мурена кыя артына таба борылды. Аның гибкий түгəрəк гəүдəсенə покрытый желтоватыми пятнами. Гəүдəсенең уртасыннан башланган сплошной плавник койрыкка əйлəнеп китə. Зуррак муренаның ярдагы җəнлеккə, хəтта яр буенда утырган кешегə дə ташлануы мөмкин. Аның бер тамчы каны место раны тисə, шансы выжить очень малы. Мурена күздəн югалгач, "Бəхетең, прицел алырлык булмады, мин сине гарпун белəн кыяга беркетеп куя идем!" — дип пригрозил. Шулай, кулыңны кесəңə тыгып, дошманга кулак күрсəтү гаҗəп рəхəт икән!

***

Мəрҗəн урманы арасында снуёт и кишит рыбья стая. Букадəр күп балыкны гомеремдə беренче күрүем. Без бит балыкны үлек, яки тонган хəлдə генə күрəбез. Хəтта балык тотучылар да суда яшəүче җан иясенең смерть в мучительных конвульсияхгенə күреп кала. Су астында йөргəндə балыкларның ничек яшəгəннəрен күреп була. Су асты мохите хəйран калырлык. Табигать балыкларны нинди генə төскə буямаган. Зəңгəрле- кызыллы, сарылы-каралы, буйлы-буйлы, хəтта рыбы с клетчатым, узорчатым рисунком кадəр бар. Балык көтүе Май бəйрəмен каршыларга иң тəти күлмəклəрен киеп чыккан яшь кызлар төркемен хəтерлəтə. Шушындагы төслəрне күргəннəн соң, табигатьнең даими матурлыкка, төгəллеккə омтылып яшəвенə ышана башлыйсың. Безнең матурлыкка табынуыбыз да табигать һəм Аллаһы Тəгалəдəн.

Кара диңгез балыгы кешене күрү белəн атылып күздəн югала. Мондагылар адəм баласынын кем икəнлеген аңлап җиткермəгəннəр əле. Кайбер балыклар синең яныңнан гамьсез генə үтеп йөрилəр. Кайсылары күрү белəн яныңа йөзеп килəлəр дə сине төрле яктан бер дə тартынмыйча тикшерергə тотыналар. не нравятся мин тикшеренергə яратучыларны!..

Менә попугай – иң назойливый, наглый, иң ачуны китерə торган балыкларның берсе. Аның гəүдəсе синевато-серый. Баш тирəлəре, койрык яннары төрле төстəге красивый орнамент, узорбелəн бизəлгəн. Тирəңдə туда-сюда копошась йөри торгач, яныңа килеп, очлы борыны белəн даже тыкает тебя в тело. Була бит шундый иснəнеп, сүз җыеп, распространяющий сплетни əрсез бəндəлəр. Тирəндə бераз тикшеренеп йөргəннəн соң, попугайлар каядыр китеп югалалар. Бəлки, алар, балык көтүе белəн идарə итүче акулаларга барып, минем турыда җыйган информациялəрен шуларга тапшырып кайта торганнардыр? В обществе не бывает бескорыстных сплетен. Бəлки, су асты дөньясында да шул ук хəлдер?

когда окончательно разозлили меня, бер попугайны прицелга алып, курокка бастым. Гарпун аның бизəкле тəненə барып воткнулся. Мин, нейлон леска тотып, гарпунны үземə тартам. Гарпун кулымда калды, с вывалившимися внутренностями попугай атылып мəрҗəн куаклары арасына кереп

китте. Попугай балык бик кызганыч тоелды миңа. Мин үземнең вина соңга калып аңлыйм. Бер мин генə түгел, күплəр "дословно – ум татарина после обеда, что значит: задним умом крепок, то есть поздно приходит понимание" ысулында яшилəр…

Балык масса да хəтере кыска икəн. Бер минут та үтмəде, попугай балыклар тагын мине чорнап алдылар да теңкəмə тиеп, чуалып йөрергə тотындылар.

Зебрага охшашлы ике балык якын ук килеп йөзеп йөри башлады. Болар – акула лоцманнары. Лоцманнар ерткычка юл күрсəтеп йөрилəр һəм акуладан калган азык белəн тукланып көн күрəлəр. Гаҗəп, балыклар арасында да мондый гадəт бар икəн... Лоцманнар мине акулага санадылар булса кирəк, бəйдəге шикелле, бер карыш читкə тайпылмыйча, тагылып киттелəр. Мескеннəр ялгыштылар. Мин акула түгел — ерткычлык эшлəсəм дə... Ерткычлыгым шуннан гыйбарəт: ашар өчен мин балыкның җанын алам. Ит ашыйм. Ит бит хайван тəненнəн кисеп алган ашамлык. Итен ашар өчен хайванны үтерергə, җанын алырга кирəк. Ə иярчен бары тик ерткыч янында гына тук була. Хəзер сак булырга кирəк: лоцман балык бар җирдə акула булуы ихтимал. Лоцман балыкның, хуҗасына азык эзлəп, разведкага килгəн булуы мөмкин.

***

Əнə кыялар артыннан зур бер кара тень үтеп китте. Миннəн бер кабельтов чамасы ераклыкта башы очланган бревно сыман зеленовато-коричневый бер нəрсə минем белəн параллель юнəлештə йөзеп бара. движение плавное, стремление сильное и решительное. Əйтерсең яңа атып җибəргəн торпеда. живое бүрəнəнең бер генə йөзгече дə селкенми – аны əллə нинди вперёд ведёт божественная сила. мощный, куркыныч көч куа акуланы. Пусть Бог убережёт от встречи с ним на пути.

Мине дə ниндидер көч яр буендагы мелководье илтеп ташлады. Юк, мин куркаклардан түгел. Əлегə кырык кешелек экипаждан берүзем диңгез авына йөрим. нельзя идти на морскую охоту в одиночку. Мин дусларымны уговаривать карадым. холостяки: "Минем өйлəнəсем, гаилə корасым бар əле",— диделəр. Гаилəлелəр: "Баламны сирота калдырасым килми",— дип баш тарттылар. Дусларымның ауга чыгудан баш тартуы мине раззадорить җибəргəн иде. Акула белəн очрашу гына бераз остудило.

Жак Ив Кусто, мəсəлəн, акула су астында йөзеп йөргəн аквалангистка старается не нападать дип яза. Ə инде су өстендə йөзгəнне, аның битен, аның акулага карата реакциясен күрмəгəнлектəн, считает мертвым, дип аңлата. с акулой – ни встречайся, ни связывайся. Эт балык бар җирдə ауга йөрүнең бер яхшы ягы бар: куркуыңны җиңə алган чакларда үзеңне чын егет итеп тоя башлыйсың. Бу — шундый сладкое чувство. Лəкин сезгə андый затлардан ераграк торырга киңəш итəр идем. Башка җан иялəре арасында акулада самый маленький мозг, дилəр. Гомумəн, кечкенə миле, глупый, неглубокий ум затлардан эшең генə түгел, могила дə ерак булсын. Бу – урок жизниалтын бер кагыйдəсе. Күптəн түгел генə Кызыл диңгездə бер зур пассажир пароходы авариягə очраган. Дүрт йөз сиксəн пассажирдан беркем дə ике миль ераклыгындагы ярга йөзеп барып җитə алмаган. Шундый зур кровавый пир булган акулаларга!

***

Су астында йөргəндə, тагын бер кагыйдə үтəлергə тиеш: төшкəнче диңгез эчендə нинди җан иялəре яшəгəнен белергə кирəк... Су астында йөргəндə өйрəнергə вакыт та, мөмкинлек тə юк. Анда бөтенлəй башка кайгы – җаныңны саклау.

Бер мəртəбə Судан портында торганда мылтыксыз гына су асты дөньясын карарга юнəлдем. Мəрҗəн урманы эченнəн йөзеп бара идем, кыя янында висящий и взмахивая плавниками/крыльями ике су күркəсе күрдем. пёстро окрашенное тело, веерообразные плавники бу балыклар күркəне хəтерлəтəлəр. Читтəнрəк урап, кыя янына йөзеп килдем дə таш артына яшерендем. Күркəлəр внимание белəн мəрҗəн куагы тирəсендə уйнаган балыкларга карап торалар иде. Мин сакланып кына күркə балыкның потянулся к хвосту. Тотып алыйм дигəндə генə ул читкəрəк отстранился. Тагын үрелəм — ул тагын талпынып куя. если бы я действовал ловчее, тота да алган булыр идем, бəлки? Яхшы əле, тотмаганмын. Америка ихтиологы Аксельродның "Тропик диңгезлəрендə яшəүче балыклар" атласын укып карагач, белдем – күркə балык дөньядагы иң агулы затларның берсе икəн.

Икенче бер вакытта, упкын кырыеннан йөзеп барганда, оя эченə кереп барган балык койрыгы күреп алдым. Мəрҗəн ботакларына ябышып ояга якынлашам. Берничə метр кала, туктап, оя эченə күз ташлыйм. укрытие пустая. Ялгыштым булса кирəк дип, оя читенə тотынып эчкə карыйм. Шушы мизгелдə миннəн бер генə метр ераклыкта ненависть белəн миңа карап торган ике күзгə юлыктым. не прицеливаясь, ике күз арасына атып җибəрдем. вылетевший балыкка юл биреп, едва успел увернуться. Балык очып янымнан узып китте. Гарпун җебе натянулся. Мылтыгыма ябышып, начал тащиться за рыбой. Кем кемгə элəккəнен аңлавы кыен хəзер. Мылтык жəл. Мин аны Марсель портында валютага сатып алган идем. жизнь мне тоже дорога. Тирəнгəрəк төшсəң, өскə күтəрелгəндə декомпрессия үтəргə кирəк.

Бераз бездна эченə алып төшкəч, набрав воздух в плавательный пузырь, моя рыба начала раздуваться. Тəненнəн рог охшашлы нəрсəлəр вылез наружу. Гарпун нейлон җеп белəн мылтыкка беркетелгəн. Арзанлы мылтык булса, тизрəк ташлап, таю ягын карар идем. Затлы корал бит! Шушы фикер көч кертте булса кирəк. Хəзер мин балыкны үзем сөйрəргə тотындым. Менə ул мелководье. Аягым җиргə тигəч, мин үземне Антей шикелле сизəм. Мин сине тоттым, дускаем, син минем кулда! Ниһаять, балык яр кырыенда койрыгын селкетеп, ниндидер скрипящий звукчыгарып ята. Балыкны күргəч удравший гарəп декорлары сакланып кына якынлаша башладылар.

Чыннан да, бик куркыныч иде ул балык. шириной в две пяди зур ямьсез авыз. Бер-берсенə ерак торган агулы карашлы яшькелт күзлəр. уродливое серовато-тёмное тəнендə бармак юанлыгы колючки тырпаеп тора. Ул балыкка, пароходка кайткач, əллə нинди куркыныч исемнəр биреп бетердек٠ Бу кичтə мин экипажның герое идем. Ялга чыккач, ул балыкнын исемен белер өчең, Аксельроднын атласын ачып карасам, ни күзем белəн күрим – минем балыгым дөньядагы иң безобидный, самая безвредная рыба-иглобрюх булып чыкты. Кешелек җəмгыятендə, киресенчə, коварные люди милые күренергə тырышалар. Диңгез җəнлеклəрендə дə бар икəн бу гадəт. Əнə бит, үзенең юашлыгын яшереп, нинди усал кыяфəтле маска белəн йөри. Башка чарасы калмагач, шушы юл белəн дошманнарыннан саклана торгандыр инде.

***

Кызыл диңгез портларында торганда мин берничə мəртəбə жемчуг дə эзлəп карадым. Лəкин бу һөнəр самодеятельность яратмый. Йə гомереңне, сəламəтлегеңне, бар көчеңне энҗе эзлəүгə багышлап айлар, еллар буе шуның белəн шөгыльлəнəсең, яисə син уңышсызлыкка дучар дилетант кеше. Энҗе эзлəү писательство охшашлы. Энҗе эзлəүчелəр арасында баючылар да юк түгел, лəкин аларның күбесе – жертвы профессии. Таба белүдəн сата белү мөһимрəк. Ничəмə дистə кабырчыкны су астыннан атып чыгып ачып карасам да, энҗе очрата алмадым. Таба алмасам да, старания юкка чыкмады. Шул тəҗрибəмə таянып мин хикəя яздым. Үзем кичермəгəн булсам, энҗе эзлəүчелəрне ничек сурəтли алыр идем?

жемчужница, раковина карынына ком яисə таш валчыгы элəксə, аның тирə-ягы перламутрово-белая красивая плёнка белəн чорнала башлый. Унбиш-егерме елдан сон кабырчык эчендə кыйммəтле жемчужное зёрнышко, бусинка барлыкка килə. Кызыл диңгездəге Даһлак атауларында яшəүче гарəплəр, суга чумып, шушы кабырчыкларны җыялар да, ачып, анып эченнəн энҗе эзлилəр. Кабырчыктан чыккан йомшак ит аларга азык була, Алла саклап, акула авызына элəкми калсалар да, утызлар тирəсендə бу мескеннəрнең күзлəрен морская соль разъедает глаза и они слепнут. Энҗе җыю эше шулай куркыныч булса да, алар из поколения в поколениешушы һөнəрне саклап килəлəр. Кеше тормышта үзенə дигəн энҗене очрату өмете белəн яши. Эзлəнмичə яшəүчелəр дə күп, билгеле. Əмма туклык һəм мал җыю өчен генə яшəүнең дə бит, нигездə, нəтиҗəсе шул ук.

***

… Инде ун ел дингез күргəнем юк. Мин зур шəһəрнең машиналарыннан чыккан газлы һавасын йотып вонь яшим. Диңгез турында уйламаган, аны сагынып искə алмаган көнем бармы икəн? Юктыр... Мин бит диңгезлəрдəн ерак коры җирдə, Идел-Урал төбəгендə туып үстем. официальная история минем ерак бабаларымны кочевая жизнь яшəгəн, отсталые, дикие тюрки дип раслый. Может быть, их кочевание не ограничивалось только сушей?

Алар диңгезгə дə барып җиткəн булганнардыр, странствуя по морямйөргəннəрдер? Каным шуны сизə. Дусларым ял вакытында диңгезне Коктебель яныннан карарга киңəш итəлəр. Лəкин нигəдер диңгезгə ярдан карый алмыйм. Карадым исə горле застревает огненный ком, глаза застилает туманная пелена, то есть человек начинает плакать… Мине еракларга алып китəсе парусник менə-менə горизонт артыннан чыгып чакырыр, гудок бирер дип волнуюсь, прихожу в восторг, мечтаю. Күп нəрсə онытыла: бəхетле мизгеллəр, бəхетсезлеккə юлыккан чаклар. Хəтта мəхəббəт əкренлəп тынычлана, как будто сонное видение, она тихо и смутно теплится в глубине сердца

Ләкин бер нəрсə онытылмый — синең диңгез кочагында яшəгəн көннəрең... Аның чиксезлеге, аның божественность.

Тагын бер мəртəбə туйганчы диңгез һавасын сулый алсам, океан киңлегенə карап, туган авылымны сагынып, татлы газап кичерə алсам, яшəүдəн башка рəхəтлек өмет итмəс идем. Юк, тагын бер телəгем бар икəн эле: Кызыл диңгездəге дусларымны – балыкларны күрəсем килə. Андагы, ояларыннан антеннага охшашлы ак мыекларын тырпайтып, корм сагалап ятучы лангустларымны сагынам.

Бəлки, тынычланырга да вакыттыр? Бусын җиденче кат күктəге Тəкъдирлəр Хуҗасы гына белə. Адəм баласына андый способность, дар бирелмəгəн...

***

У нас есть и другие интересные тексты Миргазияна Юнуса:

Если у вас есть предложения по текстам, то Вы всегда можете оставить их по адресу: eydetat@gmail.com

Заходите на наш сайт, каждый день вы найдете что-то новое и интересное! Также подписывайтесь на наши соцсети: мы есть в Telegram-е, Instagram-е, Youtube и Тиктоке.

Скоро – больше! До встречи, сау булыгыз!

This item is part of
XS
SM
MD
LG